Skip to content

Παπαδολογίες…

19/04/2007

Σκέφτηκα να εκθέσω στο blog μου μια μικρή συλλογή που έκανα, με παροιμίες που αναφέρονται σε παπάδες. Φαίνεται ότι οι παπάδες είναι από τα προσφιλή θέματα της λαϊκής θυμοσοφίας. H σκωπτική διάθεση είναι προφανής στις περισσότερες από τις παροιμίες αυτές.

  • Παπά παιδί, διαβόλου εγγόνι.
  • Τα ράσα δεν κάνουν τον παπά
  • Παπάς, παπά καλό δε θέλει
  • Παπάς εγίνεις Κωσταντή; Έτσι τό’φερε η κατάρα.
  • Τώρα που βρήκαμε παπά, ας θάψουμε πέντ’ έξι.
  • Βρήκανε παπά, θα θάψουν και τους ζωντανούς (Μεσσηνιακή παραλλαγή).
  • Παπάς στην πόλη, η παπαδιά ‘μολογάει.
  • Είδα κι είδα, γύφτο παπά δεν είδα.
  • Γύφτος παπάς δε γίνεται κι αν γίνει δε βλογάει.(Παραλλαγή από Παξούς)
  • Άλλος αγαπά τον παπά κι` άλλος την παπαδιά.
  • Άλλου παπά ευαγγέλιο

Αυτή τη φράση την παίρνουμε από μια Κεφαλλονίτικη ιστορία. Κάποιος παπάς σε ένα χωριουδάκι της Κεφαλλονιάς, αγράμματος, πήγε να λειτουργήσει σ’ ένα άλλο χωριό, γιατί ο παπάς του χωριού είχε αρρωστήσει για πολύν καιρό. Ο παπάς όμως, στο δικό του Ευαγγέλιο, μια και ήταν αγράμματος, είχε βάλει δικά του σημάδια κι έτσι κατάφερνε να το λέει. Εδώ όμως, στο ξένο Ευαγγέλιο, δεν υπήρχαν τα σημάδια, γιατί ο παπάς αυτού του χωριού δεν τα είχε ανάγκη, μια και ήταν μορφωμένος. Άρχισε, λοιπόν, ο καλός μας να λέει το Ευαγγέλιο που λέγεται την Κυριακή του Ασώτου. Τότε κάποιος από το εκκλησίασμα του φώναξε! «Τί μας ψέλνεις εκεί παπά; Αυτό δεν είναι το σημερινό Ευαγγέλιο …»
– «Εμ. Τι να κάνω;», απάντησε αυτός.«Αυτό είναι άλλου παπά – Ευαγγέλιο».
Και από τότε έμεινε η φράση…

  • Ίσως μια τέτοια ιστορία να είχαν υπ΄όψιν τους οι Ιταλοί και έβγαλαν την παροιμιώδη φράση :»Αγράμματος, σαν Έλληνας παπάς».
  • Αλλού ο παπάς , αλλού τα ράσα

Ήταν μια φορά ένας παπάς που είχε ένα κτηματάκι μακριά από την ενορία του και πήγαινε μόνος του και το όργωνε. Όταν πήγαινε, λοιπόν, και άρχιζε το όργωμα, άφηνε τα ράσα του στην εκκλησία, για να μη σκονιστούν, φόραγε τα ρούχα τα παλιά του και πήγαινε στο κτήμα. Όταν τελείωνε τη δουλειά στο κτήμα, γύριζε στην εκκλησία και ξανάβαζε τα ράσα του. Οι ενορίτες που έβλεπαν να κρέμονται τα ράσα στο στασίδι, έλεγαν: «αλλού ο παπάς και αλλού τα ράσα του».

  • Αν είσαι και παπάς, με την αράδα σου θα πας

Φράση που μας την έκανε πιο γνωστή και από τότε έμεινε, ο Γέρος του Μωριά Θ. Κολοκοτρώνης. Λεγόταν, κυρίως, στους μύλους και στις βρύσες, που περίμεναν με τη σειρά τους ν’ αλέσουν ή να πάρουν ένα σταμνί νερό. Έτσι, όταν έβλεπαν κανέναν παπά να θέλει να μην τηρήσει τη σειρά, του λέγανε τη φράση αυτή.

  • Τρελός παπάς σας βάφτισε.
  • Μη το πεις ούτε του παπά.

  • Ή παπάς παπάς ή ζευγάς ζευγάς.
  • Ο παπάς πρώτα βλογάει τα γένια του.
  • Αλλιώς μας τα` λεγες παπά, πριν σε χειροτονήσουν.
  • Κουμπάρε τίμα τον παπά, και συ παπά έχε γνώση. (παροιμία της Άνδρου)
  • Ο τεμπέλης κι ο φαγάς ή χωροφύλακας ή παπάς.
  • Παπάς, γιατρός και χωροφύλακας καλύτερα ‘ναι να μην μπαίνουνε στο σπίτι.
  • Δεν έγινα παπάς ν’ αγιάσω, έγινα παπάς για να καλοπεράσω.
  • Του παπά η κοιλιά είν’ αμπάρι κι όπου πάει θε να πάρει.
  • Το πολύ το κυρ’ ελέησον το βαριέται κι ο παπάς.

Και μερικές….δεσποτικές παροιμίες:

  • Αν ήταν η δουλειά καλό θα δούλευε κι ο δεσπότης.
  • -Ψάλε δεσπότη μου…
    -Με πονεί το δάχτυλο μου
  • Ο δίκαιος διψάει, βάλτε του δεσπότη να πιει (ναξιώτικη).
  • Από μυλωνάς, μας έγινε δεσπότης.
  • Αλλού με τρίβεις δέσποτα, κι αλλού έχω τον πόνο.
  • Πέντε του διάκου και δέκα του δεσπότη (κρητική).
  • Και φυσικά, ας μη ξεχνάμε την παροιμιώδη φράση:
    θα πεις τον δεσπότη, Παναγιώτη.

*Tα σχόλια στις τρεις παροιμίες είναι από το βιβλίο του λαογράφου Τάκη Νατσούλη «Λέξεις και Φράσεις Παροιμιώδεις». Όποιος έχει υπ’όψιν του κάποια σχετική παροιμία, μπορεί να την αναφέρει στα σχόλια.

28 σχόλια leave one →
  1. 19/04/2007 12:06 μμ

    Δε θα έλεγα ότι είναι ακριβώς παροιμία, άλλα είναι μια έκφραση που την έχω ακούσει αρκετές φορές. Λέγεται για κάποιον που είναι παντελώς άχρηστος:

    «Είναι τόσο χρήσιμος, όσο τ’ αρχίδια του παπά»

    Βάλε ΜΠΙΠ! στο «παπά».

  2. 19/04/2007 12:10 μμ

    δεν είναι του Χριστού αυτά, παιδί μου!

  3. 19/04/2007 12:10 μμ

    Βάλε ΜΠΙΜΠ στο «χρήσιμος»…
    Μου θύμισες και την φράση «έπιασε τον παπά από τα αρχίδια» (Μπιμπ στο έπιασε)…
    Ή μήπως λέει τον πάπα;

  4. 19/04/2007 12:11 μμ

    Кроткая : Προβοκατόρισσα….
    🙂

  5. allmylife permalink
    19/04/2007 12:16 μμ

    Κροτούλα!!!
    Ο Χριστός , κυρίως δεν είναι των παπάδων.
    Αυτούς πολεμούσε.

    Καλημέρα σας A.F.M.

  6. 19/04/2007 12:21 μμ

    Πες της τα βρε Allmylife… Καλά την κατάλαβα εγώ ότι είναι εγκάθετη του Χριστόδουλου.
    Που με το σχόλιό της, θα μου μαζέψει εδώ μέσα όλους τους κλώνους της κυρίας Λουκά και τότε δεν με σώζει τίποτε…

  7. 19/04/2007 12:53 μμ

    Ο παπάς είναι για απ’ την Πάρο για απ’ τη Νάξο:
    «Ό,τι πάρω κι ό,τι αρπάξω!»

  8. 19/04/2007 1:17 μμ

    ξέχασες το βασικότερο..εδώ παπάς εκεί παπάς, που είν΄ο παπάς? χαχα

  9. 19/04/2007 3:05 μμ

    δεν έχω να συμπληρώσω. τρεις που είχα γράψει τις έβαλες. μ’ άρεσαν και οι εξηγήσεις για μερικές απ’ αυτές…
    🙂

  10. 19/04/2007 3:15 μμ

    «Δεν έγινα παπάς ν’ αγιάσω, έγινα παπάς για να καλοπεράσω.»… Κρουαζιέρες, δείπνα, four seasons… Σοφός, σοφότατος λαός -και κερατωμένος. Τα λεφτά του κάνουν τα ράσα, τη μπάκα κι ό,τι έχει ένας παπάς…
    Η «παπάρα» ως όρος έχει ως ρίζα τον όρο «παπάς»; (Μην βάλεις μπιπ). Καλησπέρα!

  11. 19/04/2007 8:39 μμ

    έχεις πρόβλημα και με τον σεπτόν Αρχιεπίσκοπο??
    τσκ τσκ τσκ!
    θα σου κάψουν το μπλογκ δημοσίως και παραδειγματικά!

  12. 19/04/2007 9:03 μμ

    Παροιμίες δεν έχω,αυτές που ήξερα τσι είπατε ούλες, να σας είπω μια μαντινάδα που μου βρίσκεται επαέ?ε?ε?

    «Με τσι παπάδες μάχομαι πας και ξετροχιάσου
    Να μ’ αναθεματίσουμε κι εμένα, να δοξάσου.
    Δεν πρέπει ο Χριστόδουλος αδόντι να μου βγάλει
    Άπου τού χω βγάλει άπλυτα, κοντά ένα τσουβάλι;
    Ενα μικρό ανάθεμα χρειάζομαι επειγόντως
    Να μη με φάει πρόωρα η τρύπα του οζόντος.
    Με τσι παπάδες του χωριού δεν έχω καμπαέτι
    Από ψηλά τ’ ανάθεμα αξίζει όταν πέφτει».
    ε?

  13. 19/04/2007 9:09 μμ

    Τρεις παπάδες ναν’ καλοί – βγάζουν μια οκά μαλλί!

    *

    Στης παπαδιάς τα γόνατα, γράφει ο παπάς ονόματα (από λαϊκό σατιρικό τραγούδι)

    *

    Πριν τον πόλεμο, στα χωριά μας (Μεσσηνία) υπήρχε ένας παπάς με το άκρως χαρακτηριστικό παρατσούκλι «παπα- Πουτσαράς»!

  14. 19/04/2007 11:41 μμ

    Ελπίζοντας να μην θεωρηθώ εκτός θέματος, θα ήθελα να προσθέσω μερικές εναλλακτικές χρήσεις της λέξης «παπάς»:

    1. Το τραπουλάχαρτο του Ρήγα – ιδίως στους αυτοσχέδιους πάγκους των πλανώδιων ταχυδακτυλουργών-αετονύχηδων (ή αλλιώς παπατζήδων)
    2. τα κυλινδρικά εξογκώματα στα παλιά φλιπεράκια (που χτυπιόσαντε σαν παλαβά έτσι και τα ακούμπαγε η μπίλια)
    3. Η φούντα στην άκρη των φυλλωμάτων της ινδικής κάνναβης (το καλύτερο κομμάτι του φυτού όσον αφορά τις ψυχοτρόπες του ιδιότητες – έτσι μου’χουν πει τουλάχιστον)
    4. Οποιαδήποτε αξιοθαύμαστη ικανότητα (μεταφ.) – π.χ. «έπαιζε παπάδες στην κιθάρα ο Τζίμι Χέντριξ». Πάντοτε σε πληθυντικό αριθμό.

  15. 20/04/2007 12:35 πμ

    Απαπα! Τι σας κάνανε οι παπάδες και τα βάλατε μαζί τους όλοι; Δε λέω, καμιά φορά γίνονται φορτικοί και μας τον πρήζουν τον παπά αλλά του θεού είναι κι αυτοί, ψυχούλα έχουν. Ειρήνη υμίν!

  16. 20/04/2007 12:57 πμ

    Όχι παροιμία, αλλά συνήθεια είναι – τουλάχιστον στα μέρη μου – όταν συναντήσεις στο δρόμο παπά να φτύνεις στον κόρφο σου. Παπάς πα-πα-πα.

    Κυρίως να ευχαριστήσω για το πρώτο link προς ΠΕΡΙΠΑΤΟ. Καλές βόλτες.

  17. 20/04/2007 1:00 πμ

    Ε, δεν γλιτώνεις από τη Λουκά τώρα, κολασμένε !

  18. 20/04/2007 1:54 πμ

    μόλις θυμήθηκα και τον φοβερό γλωσσοδέτη…ο παπάς ο παχύς έφαγε παχιά φακή..γιατί παπά παχύ…κτλ κτλ 😉

  19. 20/04/2007 1:57 πμ

    τρελλός παπάς σε βάφτισε? (πωπω..παπαδο-οίστρος με έπιασε)

  20. 20/04/2007 2:01 πμ

    προτείνω να συνδυάσουμε τα παραπάνω με μουσική υπόκρουση Mamas and Papas, ή Judas Priest ή με το γνωστό τραγουδάκι «Θέλω να δω τον Πάπα» (κάποια οπερέτα ήταν αυτή του Σακελλαρίδη νομίζω)…αυτά…τέλος

  21. 20/04/2007 2:08 πμ

    Κουίζ:
    1. Ποιό ένδυμα έχει τις πιο βαθιές τσέπες και γιατί;

    2. Γιατί όταν κάποιοι βλέπουν παπά στο δρόμο πιάνονται από κάπου;

    Τη δεύτερη απάντηση δεν την ξέρω ούτε κι εγώ και πολύ θα ήθελα να μάθω από πού προήλθε.

    Παροιμίες ή φράσεις σχετικές:

    Παπά παιδί διαβόλου εγγόνι.

    Αν είσαι και παπάς με την αράδα σου θα πας.

    Άλλη κουβέντα παπαδιά. (που θα πει δε μασάμε)

    H παπαδιά τον παίρνει, το χωριό την πληρώνει

    Μωρή «που@άνα» μυγδαλιά π’ άνθισες το Γενάρη και μου κάνες τη παπαδιά και τέλειωσε το στάρι …

    Ο παπάς ο παχύς έφαγε… την παπαδιά!(προτιμώ τη μοντέρνα εκδοχή της παροιμίας)

    Παπάς, παπά καλό δε θέλει.

    Παπάς εγίνηκες Κωστή; Έτσι το ‘φερ’ η κατάρα.

    Άλλο έψαχνα να ποστάρω από Το εσώβρακον του Αγίου Τρύφωνος, το καταπληκτικό, που πήδαγε ο παπάς την αρχόντισσα και ξέχασε το σώβρακο κάτω από το μαξιλάρι του άρχοντα και μετά είπανε ότι ήταν του Αγίου Τρύφωνα και το βάλανε εκεί επειδή ήταν θαυματουργό για να κάνει καλά από τους πονοκεφάλους την αρχόντισσα. Και τό ‘φαγε ο μωρόχαυλος κι οργάνωσε και λιτανεία! :)))))))))

  22. Για την Αρλέτα permalink
    20/04/2007 8:23 πμ

    Αντι οποιουδήποτε σχολίου σε παραπέμπω στο ΄πιο κάτω δημοτικό άσμα
    http://www.esnips.com/doc/23a36eb1-d615-467b-972e-30e3eb43b4b5/08-ΠΑΠΑΣ-ΓΙΩΡΓΟΣ-ΠΕΡΑΝΤΑΚΟΣ

    Εσύ μανάρι μου έχεις αμαρτήσει ουκ ολίγες φορές. Άντε να δούμε αν θα ρολάβεις να μετανοήσεις…

  23. Για την Αρλέτα permalink
    20/04/2007 8:30 πμ

    ΥΕΣ!! Τα κατάφερα…
    Το συγκεκριμένο δημοτικό τραγούδι είναι από τα Δωδεκάνησα και περιλαμβάνεται σ ένα πολύ δροσερό δίσκο «12+1 Ματιές στα Δωδεκάνησα» στον οποίο τραγουδούν διάφοροι όπως Π. Θαλασσινός, Μαριώ, Μ.Πυροβολάκης, Μ.Πασχαλίδης, Σ. Παπάζογλουακόμη και ο Γ. Πάριος κ.α. και ο καθένας λέει ένα τραγούδι για κάθε νησί. Είναι ένας δίσκος απολαυστικός΄για καλοκαιρινές εξορμήσεις.

  24. Για την Αρλέτα permalink
    20/04/2007 8:38 πμ

    Και φυσικά μπορείς να «κλέψεις» το άσμα.
    Κι αν θέλεις μουσική επένδυση για τα ποστ σου σφύρα μου και κάτι θα βρούμε…

    @ Γητεύτρια: Καλημερα φιλενάδα έρχομαι σε λίγο σε σένα για γαλλικό άσμα…

  25. imikrimarika permalink
    20/04/2007 9:39 πμ

    Παπαδομανία….παίζω με μανία τον παπά, ποιον παπά απ’όλους του Marx ή της τράπουλας ?

  26. 20/04/2007 10:13 πμ

    Έχουμε και λέμε λοιπόν:
    1.Προσθήκη παροιμιών:
    *“Είναι τόσο χρήσιμος, όσο τ’ αρχίδια του παπά” (Γ.Μαργαρίτης)
    *Ο παπάς είναι για απ’ την Πάρο για απ’ τη Νάξο:
    «Ό,τι πάρω κι ό,τι αρπάξω!»(Σκύλος της Βάλια Κάλντα)
    *Τρεις παπάδες ναν’ καλοί – βγάζουν μια οκά μαλλί!(Πάνος Ζ.)
    *Στης παπαδιάς τα γόνατα, γράφει ο παπάς ονόματα(Πάνος Ζ.)
    *Άλλη κουβέντα παπαδιά. (Γητεύτρια)
    *H παπαδιά τον παίρνει, το χωριό την πληρώνει
    (Γητεύτρια)
    Κάποιες άλλες παροιμίες που βάλατε (απρόσεκτο Ελαφίνι….) ήδη υπήρχαν στο ποστ.
    ———————————————–
    Ευχαριστώ για τα σχόλια, γλωσσοδέτες, κουίζ, μαντινάδες,δημοτικά τραγούδια, ιστορίες.
    Ευχαριστώ για τις αναφορές στους «παπατζήδες», στους παπάδες της τράπουλας και στις «παπαριές», εναλλακτικές χρήσεις του όρου»παπάς»κλπ που γράψατε στα σχόλια, και συμπληρώνουν το ποστ.
    Ευχαριστώ για τις προτάσεις για την μουσική επένδυση του ποστ… (Μα Judas priest σε λαογραφικό ποστίδιον! Τι υπέρβασις…)
    ——————————————————–
    Κουίζ Γητεύτριας: Τα ράσα έχουν τις πιο βαθιές τσέπες. Για να χωράνε πολλά πρόσφορα.
    —————————————————
    cropper : Καλώς ήρθες στα μπλογκ. Περίπατος εσύ, βόλτες εγώ, είμαστε λίγο ξαδέλφια…
    🙂

  27. 20/04/2007 10:33 πμ

    Τώρα εγώ τι να προσθέσω;!
    Κάνατε παπάδες εδώ μέσα!!!!
    😉

  28. 20/04/2007 10:37 πμ

    Όπως λέει και το παλιό τραγούδι (του Σογιούλ, αν δεν κάνω λάθος): «Μην το πεις ούτε του παπά / εγώ κι εσύ – αχ- και τα λοιπά…»

    Αντίχριστοι!
    Μαζί σας! 😛

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

  • θέι θάμθιγκ

  • ΠΡΟΣΟΧΗ!

  • ΣΥΝΔΕΣΗ ΜΕ ΤΟ ΥΠΕΡΠΕΡΑΝ

  • Monkey Business

  • The Big Store

  • Από 06/01/2007 μέχρι τώρα

  • This blog is under copyleft… All wrongs reversed

  • Πληκτρολογήστε το email σας για να ακολουθήσετε αυτό το blog και να λαμβάνετε ειδοποιήσεις για νέες δημοσιεύσεις μέσω email.

    Μαζί με 7.591 ακόμα followers

  • Απριλίου 2007
    Δ T Τ T Π S S
    « Mar   May »
     1
    2345678
    9101112131415
    16171819202122
    23242526272829
    30  
  • Αρέσει σε %d bloggers: